Kırşehir Haber Vakti yazarlarından iş insanı, siyasetçi ve yazar Mehmet Ardıç, son dönemde Kırşehir’de tartışma konusu olan madencilik faaliyetlerini kaleme aldı. Ardıç, “Korkular mı, Kalkınma mı? Kırşehir’in Maden Sınavı” başlıklı yazısında, madenciliğin çevresel kaygılar kadar istihdam, yatırım ve bölgesel kalkınma boyutlarının da değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti.

İşte o yazının tamamı;

“Doğru yönetilen yatırımlar, bir şehrin geleceğini değiştirebilir.

Kırşehir’de son dönemde en çok konuşulan konuların başında madencilik geliyor. Özellikle Karacaören çevresinde planlanan projelerle birlikte tartışmalar daha da büyümüş durumda. Elbette insanların kaygıları var. Toprak zarar görür mü, su etkilenir mi, tarım nasıl korunur… Bunların hepsi önemli sorular. Ancak meseleye sadece korkular üzerinden bakıldığında, işin ekonomik tarafı çoğu zaman gözden kaçabiliyor.

Oysa madencilik bugün yalnızca yer altından bir kaynak çıkarılması anlamına gelmiyor. Birçok şehir için istihdam, yatırım, altyapı ve ekonomik hareketlilik anlamına geliyor. Özellikle Anadolu’da yatırım almakta zorlanan bölgelerde madencilik faaliyetleri bazen bir fabrikanın, bazen yüzlerce kişilik iş imkanının, bazen de göçü azaltacak ekonomik canlılığın başlangıcı olabiliyor.

Altın üretiminde ‘devlet hakkı’ oranı Ekim 2025’te yükseltildi

Bugün Türkiye’de altın madenciliği devlet kontrolünde ve 3213 Sayılı Maden Kanunu çerçevesinde yürütülüyor. Devlet, çıkarılan altından ‘devlet hakkı’ adı altında doğrudan pay alıyor. Bu sistemde altının ons fiyatındaki artışa bağlı olarak hesaplamalarda kullanılan oranlar da yükseliyor. Altının ons fiyatındaki yükselişe bağlı olarak devlet hakkı hesaplamasında kullanılan oranlar da artış gösteriyor. Şu anda altının ons fiyatı yaklaşık olarak 4.550 dolar seviyesinde. 3213 sayılı Maden Kanuna göre bu rakam için ‘devlet hakkı’ oranı yüzde 25… Ancak Ekim 2025’te yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’ne göre tüm oranlara yüzde 25 artırım uygulanmaya başladı ve bu nedenle ‘devlet hakkı oranı da yüzde 28,5’e yükseldi. Bu rakamlara göre bugün 1 ton altın için devletin elde ettiği gelir 41,7 milyon dolar oluyor.

Madenciliğin etkisi sadece devlet gelirleriyle de sınırlı değil. Bir maden sahası açıldığında yalnızca mühendisler ya da işçiler çalışmıyor. Nakliyeciden esnafa, akaryakıttan makine bakımına kadar birçok sektör hareketleniyor. Bölgedeki küçük işletmeler bile bundan pay alıyor. Özellikle gençlerin iş bulmak için büyük şehirlere gitmek zorunda kaldığı yerlerde bu tür yatırımlar, yeni bir ekonomik kapı anlamına gelebiliyor.

Bugün Kırşehir’in en büyük sorunlarından biri göç. Gençler iş bulamadığı için şehirden ayrılıyor. Sanayi yatırımları sınırlı. Böyle bir tabloda doğal kaynakların ekonomiye kazandırılması konusu da ister istemez önem kazanıyor.

Gelişmiş ülkeler doğal kaynaklarını doğru madencilikle ekonomiye kazandırıyor

Tabii ki burada asıl mesele “ne pahasına olursa olsun madencilik” değil. Kimse suyun zarar görmesini, tarımın yok olmasını istemez. Ama dünyanın geldiği noktada mesele artık “maden olsun mu olmasın mı” tartışmasının ötesine geçmiş durumda. Asıl önemli olan; sıkı denetimlerin olduğu, çevre standartlarının uygulandığı, yerel halkın kazandığı ve bölgenin ekonomik olarak güçlendiği doğru madencilik modeli kurulup kurulamayacağı.

Bugün dünyanın gelişmiş ülkeleri de doğal kaynaklarını ekonomiye kazandırıyor. Çünkü enerji dönüşümünden savunma sanayiine, teknolojiden üretime kadar birçok alan madenlere ihtiyaç duyuyor.

Altın ise sadece bir değerli maden değil; aynı zamanda ekonomik güç ve stratejik değer anlamına geliyor.

Bu yüzden Kırşehir’de yürüyen tartışmalara sadece korkular üzerinden değil; ekonomi, istihdam, kamu geliri ve bölgesel kalkınma açısından da bakmak gerekiyor. Çünkü doğru yönetilen yatırımlar, bazen bir şehrin geleceğini değiştirebilir.”